Tìm về sứ chó sủa

Ngày đăng: 03-05-2018 11:46

Trong các địa danh của Cần Thơ, Ô Môn là cái xứ mà mình mù mờ nhất, bởi hổng hiểu sao nó mang tên Ô Môn.

Mà cái tên này có nghĩa gì? 
Hổng biết 1 chút nào hết trụi!
Lần mò đi hỏi tùm lum tà la.
Nhưng mình chỉ nhận được cái lắc đầu quầy quậy,
Chưa đã nư, mình còn lãnh thêm những cái nhìn chòng chọc vào mặt với nét biểu cảm rằng, bản mặt của mình y chang như con quái vật mới thò đầu từ dưới sông chui lên.
Cao hơn thì có người buông nhẹ giọng
Thở dài cái sượt, nói ngắn tủn với tui như sau
Sao quởn hơi đi hỏi ba chiện tào lao quài vậy?
Mày bớt khùng cho thiên hạ nhờ nhé.
Ơn trời, chuyến đi này, bỗng nhiên mình được giải nghĩa:
Ô Môn là biến âm của từ Umk Mon,

o mon 1
một từ cổ của người Kh’mer xưa đặt riêng cho vùng đất này
Trong đó, nó có nghĩa là vùng đất hoang chó sủa nhưng không thấy bóng người.
Từ này được thượng tọa Hoàng Kim Lý Hùng- cố vân khoa học ngôn ngữ văn hóa Kh’mer giảng cho mình đấy.
Một chút lẩn thẩn ngày xưa
Cách đây chừng 35 năm về trước.
Mình từng lon ton đạp xe đi Ô Môn với hai con bạn thân cùng xóm, mà lý do đơn giản là lên trển đi thăm giai- bồ của con bạn.
Hổng hiểu sao hồi ấy, vào mỗi chiều thứ năm thì học sinh được nghỉ sớm nên tụi này tìm cách cuốn gói đi chơi.
Đã vậy, nhỏ bạn lại có thèng bồ đi học nghề lái máy cày ở Ô Môn - Ba se nên khi nghe nó rủ cùng đi thăm bồ. 
Cho dù ngày xưa, gặp nhau th2i cả đám ăn ly chè đậu, 8888 chuyện trên trời dưới đất rùi đi về,
Nghĩ cũng lạ, Hồi xưa đi thăm bồ mà rủ bạn đi chung!
Còn bi giờ
Chuyện riêng tư , ngu sao cho ai biết nhỉ?
Nói chung với mình: quang cảnh Ô Môn chán phèo, 
Hồi đó đạp xe mỏi rụng cẳng, 
về xứ này chỉ thấy cây vườn, ruộng lúa và sông rạch, mọi thứ quá thân quen khiến mình chả buồn chú ý.
Bỗng nhiên, Ô Môn nổi tiếng bởi xảy ra tin đồn, khúc sông chỗ Vàm Thới An chạy ra sẽ gặp một cái cồn lập lờ ẩn hiện.
Có một lần, có chiếc ghe bầu chạy tới đây bị mắc cạn, mọi người phải nhào xuống đẩy ghe ra..Lúc bấy giờ người ta thấy có một cô gái đẹp đến chung vai đẩy ghe giúp.
Khi ghe hết mắc cạn, mọi người đi tìm cô gái thì không thấy đâu. Đã vậy trước đó có vài người bị bệnh trên ghe bỗng hết bệnh.
vậy là, tin đồn có cô Tiên hiện xuống giúp dân chữa bệnh lan ra nhanh như sấm chớp..
Chỉ trong vòng 1 tuần, thiên hạ rùng rùng kéo tới khúc sông này tắm và múc nước về uống mệt xỉu với niềm tin, đến Cồn Tiên tắm sông sẽ hết bệnh,

o mon 2
Tin dồn quá hấp dẫn làm cả nhóm con nít lộ 20 rạo rực
Vậy là, 
tụi mình quyết chí mò đi Cồn Tiên cho biết. 
Chuyến ngao du kết hợp tắm cồn ấy tặng cho mình một ấn tượng khá nhớ đời, Bởi ngoài việc uống một bụng nước sông đục ngầu, dơ hèm do cà ngàn người ghẻ lở cũng nhào xuống . 
Họ tắm đặng cầu trắng da mượt tóc.
Bi giờ nhớ lại, gai ốc cứ nổi cả kg, rần rần khắp người vì quá sợ cái bệnh ngu năm xưa.
Nói vậy thui chứ xem ra, phước mạng của mình còn lớn vì trong những ngày thiên hạ ùa về cái cồn này để tắm mong gặp Tiên sa hiện diện.
Tuy vậy, Tiên chưa kịp hiện mà con Phượng- nhỏ học chung trường ATT với mình, đã vĩnh viễn gửi hồn phách tại cái cồn trời ơi đất hỡi..
Hôm nay trở lại, làm một vòng lan man thăm Ô Môn!
Lòng lan man hồi ức lại hồi còn nhỏ, mình từng đọc
những áng văn đậm chất Nam bộ xưa của nhà văn Hồ Biểu Chánh mà mình từng đọc như Cư Kỉnh, Nợ đời , Con nhà nghèo, một đời tài sắc.
Chợt nhớ ra, Hồ Biểu Chánh hay viết những chi tiết về xứ Ô Môn này, lần mò dở trang sách xưa mới hay..Ông từng là quận trưởng của Ô Môn kia đấy.

o mon 3
Hèn chi, ông biết rành rẽ các con rạch như: Phê, Ca My, Ba Rích, Tắc Ông Thục, Vàm Chùa, Vàm Ô Môn,..
Đồng thời ông cũng mô tả lại lối sống, nét văn hóa kiêm các tập tục của bà con người Hoa , Kh ‘mer và Việt cùng hòa hợp tại mảnh đất yên lành này với bao câu chuyện dơn giản, nhưng thấm tình người nơi miệt đồng miệt ruộng. 
Khi xe băng qua cầu Ô môn để tìm đế đình Thới An nằm ngay đầu Vàm,
chợt nhớ ra sử xưa ghi rằng, Chưởng cơ Thành hầu Nguyễn Hữu Cảnh đã từng đặt bước đến vàm sông này để khảo sát.
Và Ông đã đặt một đồn binh nhằm bảo vệ dân chúng cả 2 tuyến đường bộ và đường thủy.
Sau khi ông mất, nhằm ghi nhớ công đức cao dầy mà ông đã tạo lập cho đất và người miền tây.
Cư dân đã lập đình thờ cúng, tôn ông là thượng đẳng thần với các nghi thức cúng tế đậm sắc màu văn hóa vùng miền rất trang trọng. 
Năm 1852, Vua Tự Đức chính thức ban sắc tứ Thần hoàng bổn cảnh cho đình và ghi tên vào sử sách.
Đứng tại đầu vàm trong cái nắng chói chang trưa nay..dõi mắt nhìn những con tàu ngược xuôi sông nước.
Ngửa mặt ngắm những bông điệp vàng rụng lả tả như mưa khi như cơn gió lồng lộng thổi giúp giải nhiệt cái nóng mùa hè. 

o mon 4
Thấp thoáng trong tầm mắt,
khu cồn Tiên nay đã nổi cao, tạo nên một vệt dài trên sông đậm đầy những mảng xanh pha trộn vào nhau, nhìn mướt rượt lun á
Ừ, chỉ có bấy nhiêu thôi.
Ngày trở lại Ô Môn hôm nay,
Sau nhiều năm cách xa.
Tất cả đã cho mình nhiều cảm xúc bâng khuâng, mến nhớ.

Theo Dương Thủy (Tạp chí Du lịch Việt Nam)

Tags:  Ô Môn, Cần Thơ, du lịch Cần Thơ