Nốt trầm giữa lòng thành phố

Ngày đăng: 30-12-2015 09:30

“Một câu chuyện sâu lắng. Một câu chuyện buồn. Một câu chuyện thậm chí có thể làm nản lòng bạn. Nhưng là một câu chuyện cần được lắng nghe. Lắng nghe về chiến tranh. Để học cách yêu hòa bình.”, đó là những dòng sẻ chia từ một du khách không đề tên trong cuốn sổ ghi cảm nhận tại Bảo tàng Chứng tích chiến tranh - một trong tốp 5 bảo tàng hấp dẫn nhất châu Á, liên tục 4 năm liền (2011-2015) được chứng nhận bởi website du lịch nổi tiếng TripAdvisor.
 
Bảo tàng Chứng tích chiến tranh là bảo tàng duy nhất ở Việt Nam có tên trong danh sách hệ thống “Bảo tàng vì hòa bình” của tổ chức UNESCO. Và cũng là một điểm đến không thể bỏ qua của du lịch về nguồn đối với du khách trong nước. 
 
Không đơn thuần một chuyến tham quan
 
Bảo tàng Chứng tích chiến tranh là nơi nghiên cứu, sưu tầm, bảo quản và trưng bày về chứng tích - tội ác và hậu quả cuộc chiến tranh xâm lược của thực dân Pháp và đế quốc Mỹ đối với nhân dân Việt Nam trong suốt 21 năm, từ năm 1954 đến năm 1975. Được thành lập ngày 4.9.1975 với tên gọi Nhà trưng bày tội ác Mỹ - Ngụy. Sau nhiều lần đổi tên với mỗi lần là một bước ngoặt đánh dấu sự trưởng thành trên con đường phát triển, đến nay bảo tàng chính thức có tên gọi là Bảo tàng Chứng tích chiến tranh. Năm 2002, bảo tàng được xây mới theo lối kiến trúc đặc trưng hình khối đặc với không gian mở  thuận tiện cho việc lưu giữ, trưng bày cũng như kết hợp tổ chức nhiều hoạt động đa dạng. 
 
 
Với khuôn viên rộng 7.300 m2, bảo tàng được chia làm 2 khu trưng bày ngoài trời và trong nhà. Ngay từ cổng vào, du khách sẽ choáng ngợp trước các loại vũ khí, phương tiện quân sự của Mỹ dùng để tham chiến tại Việt Nam, từ những máy bay trinh sát tự động chụp ảnh, trực thăng vận tải hạng nặng đa năng CH-47, xe tăng chiến đấu chủ lực M48 cho đến chiếc phản lực chiến đấu hiện đại nhất thời đó với dòng sơn trắng ngạo nghễ “U.S Air Force”, hay pháo tự hành M107-175 mm từng được mệnh danh là “vua chiến trường” có tầm bắn và sức công phá cực lớn… Tất cả đều nằm đó, sừng sững mà lại như hổ thẹn, là minh chứng rõ ràng nhất về đội quân tinh nhuệ của nước Mỹ được vũ trang hiện đại và đầy đủ ra sao, đã thất bại trước ý chí và tinh thần quật cường của một dân tộc nhỏ bé thế nào.
 
 
Khu trưng bày trong nhà gồm 3 tầng với 8 chuyên đề trưng bày thường xuyên gần 15.000 hiện vật, hình ảnh cùng hàng nghìn mét phim tư liệu về hai thời kỳ kháng chiến, cuộc chiến tranh biên giới Tây Nam và cuộc chiến tranh bảo vệ biên giới phía Bắc. Tại đây, những bức ảnh đen trắng ngả màu được chụp bởi các phóng viên chiến trường hai bên chiến tuyến như thầm thì kể lại câu chuyện của những năm tháng cũ, là những đòn tra tấn dã man, nỗi đau đớn khôn nguôi, hình ảnh những nạn nhân chất độc màu da cam co quắp biến dạng, những xác người bên xác người, nhưng lại có đó cả những ánh mắt - nụ cười kiên định, bất khuất…  
 
 
Chưa dừng ở đó, du khách sẽ được mục sở thị “chuồng cọp” - tái hiện những tháng ngày kinh hoàng ở nhà tù Côn Đảo, chiếc ống cống là nơi trú ẩn của ba em nhỏ của một gia đình trong vụ lính Mỹ thảm sát người dân vô tội tỉnh Bến Tre, và vô số các loại súng trường, tiểu liên, đại liên… nằm xếp lớp trong tủ kính, lạnh lẽo và tang thương. Đặc biệt, du khách sẽ không khỏi rùng mình trước xác một quả bom địa chấn BLU-82B cao 3,25 m, đường kính 1,37 m chứa đến 5,7 tấn thuốc nổ, với những mảnh vỡ như vết dao chậm rãi cứa vào lòng người. Tất cả cứ đan xen, lồng quyện vào nhau, vô hình chung tạo cho du khách cái cảm giác bình yên đi giữa bom rơi đạn lạc, để những người trẻ thấy mình đã may mắn ra sao khi được sinh trưởng trong thời bình, hay người từng một thời đi qua những cuộc chiến ấy có thể quý trọng hơn thực tại.
 
 
Đến đây, bạn cũng không thể bỏ qua phòng trưng bày mang tên “Hồi niệm” nằm ở tầng 2, cũng chính là điểm nhấn của bảo tàng, thu hút sự quan tâm của rất đông du khách. Nơi đây lưu giữ những bức ảnh thật nhất, phản ánh mức độ tàn bạo và khốc liệt nhất của cuộc chiến, được thực hiện bởi 134 phóng viên chiến trường thuộc 11 quốc gia đều đã hy sinh tại chiến trường Việt Nam - Đông Dương. Đây là quà tặng của nhân dân bang Kentucky (Mỹ) gửi đến nhân dân Việt Nam.   
 
 
Ngoài ra, bảo tàng còn có phòng trưng bày mang tên “ Bồ câu trắng” với những bức tranh do các em thiếu nhi vẽ theo nhiều chủ đề, thể hiện ước mơ giản dị của trẻ thơ, khát vọng hòa bình, được yêu thương, vui chơi, được đi học và làm những công việc yêu thích. Chính những bức vẽ sinh động, hồn nhiên của các em, bên cạnh hình ảnh đau thương của chiến tranh càng làm cho du khách cảm nhận sâu sắc về tội ác của chiến tranh - những tổn thất và mất mát không thể bù đắp.
 
Những giá trị còn đó
 
Không như những điểm tham quan du lịch khác, tại Bảo tàng Chứng tích chiến tranh, bạn sẽ dễ dàng nhận thấy đặc điểm rất riêng của nơi này, mặc dù bình quân mỗi ngày đón tiếp khoảng 500 lượt khách nhưng ở đây không có sự ồn ào, những tiếng cười nói xôn xao, những cánh tay chỉ hay ngay cả một tiếng ồ à kinh ngạc. Thay vào đó là hình ảnh du khách nối tiếp nhau di chuyển theo hàng, những khoảng lặng, những khuôn mặt trầm tư, những đôi mắt đỏ rưng rưng, và ở đó, là cả những cái nắm tay rất chặt. Trên các trang báo mạng, diễn đàn du lịch hầu như mọi du khách đều chia sẻ ý kiến rằng sau khi kết thúc hành trình tham quan của mình, cảm giác chung đều có đôi chút ám ảnh nhưng đây là một hành trình khám phá độc đáo, giá trị và nhân văn. “Từ lúc bước vào đến khi trở ra, bạn như đã thay đổi thành một người khác vậy.”, anh Leo Leike, một du khách Đức cho biết. 
 
 
Như lời Phạm Lâm, một bạn trẻ tuổi hai mươi, sinh viên khoa Quốc tế học trường ĐH Khoa học xã hội & Nhân văn (ĐH Quốc gia Hà Nội) trong chuyến tham quan TP HCM, đã nói: “Đến Bảo tàng Chứng tích chiến tranh không phải để ghì chặt những nỗi đau quá khứ, bởi hơn ai hết, chúng ta thấu hiểu sự mất mát cha ông đã trải qua vì lịch sử mãi mãi không bao giờ bị lãng quên, nhưng chúng ta - những người trẻ Việt Nam, du khách Việt Nam cũng như bạn bè quốc tế đến đây hơn hết là để có một cái nhìn tường tận về những gì chiến tranh mang tới. Dân tộc ta đã phải chiến đấu vì không có lựa chọn khác, chiến đấu và chiến thắng, nhưng cái giá phải trả cũng thật lớn lao. Vì thế, tôi tin rằng với những gì tái hiện lại ở bảo tàng hôm nay sẽ là lời thức tỉnh đối với tất cả những người ôm “mộng bá vương”. Hòa bình, chẳng phải là món quà tuyệt đẹp mà bất kỳ chính quyền nào có thể trao tặng cho nhân dân của họ sao?”
 
 
Đến Bảo tàng Chứng tích chiến tranh không chỉ để nhắc nhở chúng ta về lịch sử hào hùng của cả dân tộc mà từ đó còn xây dựng tương lai, định hướng cho giới trẻ cách trân trọng thực tại với các giá trị sống đẹp, và hơn hết, cũng chính tại đây sẽ gợi nhớ cho chúng ta đến John Lennon - huyền thoại âm nhạc bất tử của The Beatles với ca khúc “Give peace a chance”, và rằng, hòa bình - chẳng phải là món quà tuyệt đẹp mà bất kỳ chính quyền nào có thể trao tặng cho nhân dân của họ sao? 
 
Địa chỉ tham khảo:
 
Bảo tàng Chứng tích chiến tranh, số 28 Võ Văn Tần, P. 6, Q.3, TP. HCM.
Thời gian mở cửa: từ 7 giờ 30 phút đến 17 giờ các ngày trong tuần.
Giá vé: 2.000 đồng/ khách Việt Nam, 15.000 đồng/ khách nước ngoài.
 
Phan An
 
Tags: bao tang chung tich chien tranh, bảo tàng chứng tích chiến tranh, điểm đến du lịch, du lich tp hcm, du lich ve nguon, du lịch về nguồn, 100 dieu thu vi, khách tham quan, top 5 bao tang chau a, tripadvisor.